اسد الله معطوفى
323
سنگ مزارها و كتيبه هاى تاريخى گرگان و استرآباد ( فارسى )
هندسى زيبائى است كه در وسط بعضى از نقوش به صورت كتيبه با متنهاى « نصر من الله و فتح قريب » ، « يا محمد » و « يا على » چشم را خيره مىكنند . طاق و بدنه داخلى مقبره داراى گچبرىهاى ظريف و پركار با نقوش گل و بوته ( ختائى و اسليمى ) هستند . بناى 4 گوش داخلى مقبره با ابعاد 465 سانتيمتر ، داراى اندود و پوشش گچ است . متاسفانه در اين مكان هيچ كتيبهاى باقى نمانده كه بانى و تاريخ ساخت دقيق آنها را مشخص كند . مسجدى بزرگ هم در شرق و جلوى بناى بقعه است كه در دو رديف ، شش ستون چوبين دارد . محيط دايرهء ستونها 80 سانتيمتر است و پايين آن كندهكارى ظريف دارد . سقف مسجد پلوركشى و بام آن سفال سر است . درازاى مسجد 11 متر و پهناى آن 760 سانتيمتر مىباشد . متاسفانه در سالهاى 1352 و 1353 خورشيدى سيلى وارد بنا و اطراف آن شد و بخش قابل توجهى را تخريب يا فرسوده كرد . قسمتى از ديگر بنا مخصوصا شبستان دراز واقع در ضلع شمال شرقى بنا را باز هم سيلى ديگر در سال 1364 تخريب نمود . اين امر سبب گرديد شبستان جديد را با پلان بزرگتر در سالهاى اخير بنا كنند . تصاوير قديمى بناهاى تخريبشده را در صفحات بعد ارائه كردهايم . بطور كلى مرمت كل بناى امامزاده روشنآباد توسط اداره ميراث فرهنگى شهر گرگان از سال 1378 مورد توجه و مرمت قسمتهاى مختلف از جمله جرزهاى آجرى ، طاق ، طاقنماهاى بقعه ، تعويض چوب بام و سفال ، مرمت جداره آجرى گنبد ، كاشى فرش ، تزئينات گچى ، حذف الحاقات جديد ، مرمت اندود گچى بقعه و بندكشى جرزها ، قرار گرفت . لازم به ذكر است كه وجود چند چشمه و قنات پرآب هم در حواشى محوطه امامزاده تا چند دهه پيش خود باعث افزايش رطوبت بخش زيرين اراضى شده و بىتاثير بر فرسودگى قسمتهائى از جرزهاى بنا نبودهاند . البته اين چشمهها و قناتها و نيز محيط مشجر مزيتى را هم به همراه داشتند ، از جمله در روزهاى پنجشنبه و جمعه بسيارى از اهالى شهر و روستاها را به اينسو جلب كردخ و مردم برايزيارت و سياحت به اينجا مىآمدند . در اين دو روز بازار مكارهء بزرگ و پر سر و صدائى هم تشكيل مىشد كه قدرت دادوستد بالائى هم داشت . نگارنده خود در دوران كودكى به همراه خانواده چندبار اين فضاى پرازدحام و پرهياهو را به چشم ديده بود . همچنين آسياب شخصى بنام جمال الدين هم در اواخر قرن 9 ه در حاشيه اين محيط وجود داشت كه آب چشمه روشنآباد آنرا به گردش درمىآورد . در وقفنامهاى كه در